Obiekt na niebie

M41

Jasna gromada otwarta około 4 stopnie na południe od Syriusza. W lornetce widać kilkadziesiąt gwiazd z wyraźnie pomarańczowym olbrzymem w pobliżu centrum. Pod ciemnym niebem bywa widoczna gołym okiem.

Fot. Giuseppe Donatiello · źródło: Wikimedia Commons · CC0

Dane obiektu

Typ
gromada otwarta
Gwiazdozbiór
Wielki Pies
Jasność
4,5 mag
Widoczna gołym okiem pod ciemnym niebem. Wielkość gwiazdowa V. Im mniejsza liczba, tym jaśniej. Granica gołego oka: ok. 6.
Rozmiar kątowy
12′
dla porównania tarcza Księżyca ma ok. 30′
Odległość
ok. 2 300 lat świetlnych
mediana z 5 pomiarów w SIMBAD (publikacje z lat 2010–2026)
Najlepiej widoczny wieczorem
luty
górowanie ok. 22:00 czasu lokalnego
Rektascensja
6h 46,0m J2000
Deklinacja
−20° 45′ J2000
Inne oznaczenia
NGC 2287

Źródła danych:

Widoczność w ciągu roku

Najlepsze miesiące obserwacji: styczeń – luty

30°60°90°styczeń: 16°16°styluty: 15°15°lutmarzec: 7°7°markwiecień: pod horyzontem–kwimaj: pod horyzontem–majczerwiec: pod horyzontem–czelipiec: pod horyzontem–lipsierpień: pod horyzontem–siewrzesień: pod horyzontem–wrzpaździernik: pod horyzontem–paźlistopad: pod horyzontem–lisgrudzień: 8°8°gru

Wysokość obiektu nad horyzontem w połowie miesiąca o 22:00 (latem o 23:00). Polska centralna (52° N, 19° E).

Jak znaleźć obiekt M41 na nocnym niebie przez lornetkę?

Obiekt M41 znajduje się w gwiazdozbiorze Wielkiego Psa. Znajdź Syriusza – najjaśniejszą gwiazdę nocnego nieba, nisko na południu. Przejdź od niego ok. 4° prosto na południe. M41 to jasna gromada, przy przejrzystym powietrzu widoczna nawet gołym okiem, ale z Polski stoi nisko nad horyzontem.

Lokalizacja gromady otwartej M41 w gwiazdozbiorze Wielkiego Psa

Gwiazdozbiór Wielkiego Psa z zaznaczoną gromadą M41horyzontSyriusz (α)Mirzam (β)M41pole widzenia lornetki 10×50 (6,5°)WIELKI PIESZAJĄCJEDNOROŻECORIONRUFA
Okolica M41 – gwiazdy do 5,5 mag. Strzałka: od Syriusza na południe do M41. Przerywany okrąg to pole widzenia lornetki 10×50 (6,5°). Stojąc twarzą na południe, masz północ u góry, a wschód po lewej.

Poglądowy widok w lornetce

Poglądowy widok M41 w lornetce 10×50 – pole widzenia 6,5°, gwiazdy do 9 magM41NSEW
Rysunek poglądowy (szkic obiektu pod ciemnym niebem, z dala od miejskich świateł): M41 to bogata gromada wielkości tarczy Księżyca – w 10×50 okrągła mgiełka z kilkunastoma gwiazdami, blisko środka czerwony olbrzym. Nisko nad horyzontem potrzebne jest przejrzyste niebo.

Źródła do map:

Ciekawostki o gromadzie otwartej M41

Gromada otwarta M41

Fot. Giuseppe Donatiello · źródło: Wikimedia Commons · CC0

  • Znana już w starożytności?

    Gromadę mógł opisać już Arystoteles około 325 roku p.n.e. W XVII wieku, przed 1654 rokiem, zanotował ją Giovanni Battista Hodierna.

    Źródło: Wikipedia (en) – Messier 41

  • Czerwony olbrzym w środku

    Najjaśniejszą gwiazdą M41 jest czerwony olbrzym typu K3 o jasności 6,3 mag, leżący blisko środka gromady.

    Źródło: Wikipedia (en) – Messier 41

  • Około stu gwiazd

    M41 liczy około 100 gwiazd, ma około 200 milionów lat i leży mniej więcej 2360 lat świetlnych od nas.

    Źródło: Wikipedia (en) – Messier 41

Relacje z obserwacji z obiektem M41