Obiekt na niebie

M54

Gromada kulista, która nie należy do naszej Galaktyki, lecz do Karłowatej Galaktyki Eliptycznej w Strzelcu. Z Polski wznosi się bardzo nisko; w lornetce to mała, zwarta mgiełka. Najlepsza pora na obserwacje to wieczory w sierpniu, choć z Polski obiekt wznosi się zaledwie około 7° nad horyzont.

Fot. ESA/Hubble & NASA · źródło: Wikimedia Commons · CC BY 3.0

Dane obiektu

Typ
gromada kulista
Gwiazdozbiór
Strzelec
Jasność
7,7 mag
Widoczna tylko przez lornetkę. Wielkość gwiazdowa V. Im mniejsza liczba, tym jaśniej. Granica gołego oka: ok. 6.
Rozmiar kątowy
5,1′
dla porównania tarcza Księżyca ma ok. 30′
Odległość
ok. 87 tys. lat świetlnych
mediana z 4 pomiarów w SIMBAD (publikacje z lat 2010–2026)
Najlepiej widoczny wieczorem
sierpień
górowanie ok. 22:00 czasu lokalnego
Rektascensja
18h 55,1m J2000
Deklinacja
−30° 29′ J2000
Inne oznaczenia
NGC 6715

Źródła danych:

Widoczność w ciągu roku

Najlepsze miesiące obserwacji: lipiec – sierpień

30°60°90°styczeń: pod horyzontem–styluty: pod horyzontem–lutmarzec: pod horyzontem–markwiecień: pod horyzontem–kwimaj: pod horyzontem–majczerwiec: pod horyzontem–czelipiec: 6°6°lipsierpień: 7°7°siewrzesień: pod horyzontem–wrzpaździernik: pod horyzontem–paźlistopad: pod horyzontem–lisgrudzień: pod horyzontem–gru

Wysokość obiektu nad horyzontem w połowie miesiąca o 22:00 (latem o 23:00). Polska centralna (52° N, 19° E).

Jak znaleźć obiekt M54 na nocnym niebie przez lornetkę?

Obiekt M54 znajduje się w gwiazdozbiorze Strzelca. Znajdź „czajnik” Strzelca i Ascellę (ζ Sgr) – gwiazdę w jego lewym dolnym rogu. M54 leży ok. 1,7° na zachód od niej. Z Polski wznosi się tylko ok. 7° nad horyzont, więc potrzebny jest zupełnie odsłonięty widok na południe.

Lokalizacja gromady kulistej M54 w gwiazdozbiorze Strzelca

Gwiazdozbiór Strzelca z zaznaczoną gromadą M54horyzontAscella (ζ)Nunki (σ)Antares (α Sco)M54pole widzenia lornetki 10×50 (6,5°)M69M55STRZELECTARCZAORZEŁKOZIOROŻECSKORPION
Okolica M54 – gwiazdy do 5,2 mag. Strzałka: od Ascelli (ζ Strzelca) na zachód do M54; obok M69 i M70. Przerywany okrąg to pole widzenia lornetki 10×50 (6,5°). Stojąc twarzą na południe, masz północ u góry, a wschód po lewej.

Poglądowy widok w lornetce

Poglądowy widok M54 w lornetce 10×50 – pole widzenia 6,5°, gwiazdy do 9 magM54NSEW
Rysunek poglądowy (szkic obiektu pod ciemnym niebem, z dala od miejskich świateł): M54 to mała, bardzo zwarta gromada – w lornetce rozmyta „gwiazda” z jasnym środkiem. Nisko nad horyzontem jej blask osłabia powietrze, więc szukaj jej w najbardziej przejrzyste noce.

Źródła do map:

Ciekawostki o gromadzie kulistej M54

Gromada kulista M54

Fot. ESA/Hubble & NASA · źródło: Wikimedia Commons · CC BY 3.0

  • Gromada z innej galaktyki

    W 1994 roku okazało się, że M54 najpewniej należy do Karłowatej Galaktyki Eliptycznej w Strzelcu – była to pierwsza gromada kulista uznana za pozagalaktyczną.

    Źródło: Wikipedia (en) – Messier 54

  • Bardzo daleko

    M54 leży ok. 80 tysięcy lat świetlnych od nas – dawniej sądzono, że tylko ok. 50 tysięcy.

    Źródło: Wikipedia (en) – Messier 54

  • Odkrycie z 1778 roku

    Charles Messier odkrył M54 w 1778 roku i wpisał ją do katalogu obiektów, które można pomylić z kometami.

    Źródło: Wikipedia (en) – Messier 54

Relacje z obserwacji z obiektem M54